Η ΑΣΠΙΛΗ, ΑΛΗΘΙΝΗ ΚΑΙ ΑΓΝΗ ΨΥΧΗ

΄

ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2014

να τ’ αγγίξω είπε αυτός; / θα τσιρίξω είπε αυτή
μια φορά είπε αυτός / απαλά είπε αυτή
να το δαγκώσω είπε αυτός; / πόσο; είπε αυτή
δυνατά είπε αυτός / με πονά είπε αυτή
έλα πια είπε αυτός / όχι βαθιά είπε αυτή
τι μου ζητάς; είπε αυτός / να με κοιτάς είπε αυτή
να συνεχίσω; είπε αυτός/ θα σε μισήσω είπε αυτή
αν σε φιλήσω είπε αυτός; / θα σε αφήσω είπε αυτή
παίρνεις χάπι; είπε αυτός / είναι αγάπη; είπε αυτή
είσαι αναμμένη; είπε αυτός/ είμαι θλιμμένη είπε αυτή
θα μου ‘ρθει ίλιγγος είπε αυτός / αλλά η άλλη; είπε αυτή
σιγά τώρα είπε αυτός / κοιτάς την ώρα είπε αυτή
πώς βογκάς! είπε αυτός / μη σταματάς είπε αυτή
πιο δυνατά είπε αυτός / πιο αργά είπε αυτή
χύνω! είπε αυτός / σβήνω! είπε αυτή
είσαι δικιά μου! είπε αυτός


~ e. e. cummings ~

ΒΡΙΚΟΛΑΚΕΣ

δεν το κάνει για να σε ζημιώσει το παράσιτο
απλώς για να επιβιώσει
είναι στη φύση του να σου ρουφάει το αίμα
μα αν το αφήσεις, θα σε σκοτώσει
και πια αυτό είναι δικό σου θέμα

Αφροδίτη Γιαννάκη


http://45.media.tumblr.com/b500d55fe11c1a490b0db632307caef5/tumblr_nn91fketiQ1sjlpd4o2_500.gif

"ΣΗΜΑΣΙΑ ΕΧΕΙ ΝΑ ΑΓΑΠΑΣ"

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΣΤΟΝ ΝΙΚΟΛΑ ΜΠΑΡΔΗ για το «Πρώτο θέμα» / 10.5.2016

Ο Σταύρος Σταυρόπουλος είναι μια πολύ ιδιαίτερη περίπτωση συγγραφέα. Πολύπτυχος, πολυσχιδής, ευρηματικός, νεωτερικός, με καταιγιστικό λόγο και έργο 19 βιβλίων.  Με την ευκαιρία της θεατροποίησης του ποιητικού του βιβλίου «Ο άνθρωπος έσπασε» (εκδ. Γαβριηλίδη) την Πέμπτη 12 Μαΐου στην Death Disco (Ωγύγου 15 και Λεπενιώτου, Ψυρρή), όπου κάνει ο ίδιος την σκηνοθεσία, τις σκηνογραφίες και την επιμέλεια της μουσικής, είχαμε την ευκαιρία να τον συναντήσουμε και να μας μιλήσει γι αυτό.   

1. Πείτε μου δυο λόγια για αυτό το πρότζεκτ

-Στη σκηνή υπάρχουν δύο γυναίκες που δεν είναι καμία. Είναι απλώς ζωντανές. Ζουν γιατί έτυχε να υπάρχουν. Αλλά δεν ζουν πουθενά. Ή μάλλον ζουν εκεί που δεν υπάρχει κόσμος. Δεν ξέρουν άλλο τρόπο από το να συνεχίζουν να ζουν, χωρίς να ζουν. Η μια φορά μαύρα, η άλλη άσπρα. Στην ουσία, πρόκειται για το ίδιο ανολοκλήρωτο πρόσωπο, στις δύο εκδοχές του, που καμία δεν είναι αληθινή. Δύο μάσκες: Η καλή και η κακή. Δύο πρόσωπα: Ανύπαρκτα, καθημαγμένα, συνονθυλευματικά. Τα διασχίζει η εποχή που δεν ήρθε. Τα χαρακτηρίζει η προδοσία. Κάποτε ήταν άγγελοι που έπεσαν. Τώρα είναι σκιάχτρα, φαντάσματα της ιστορίας. Η μία προσπαθεί να επιβληθεί στην άλλη, σχολιάζοντας τις συμπεριφορές της, μέσω των ποιημάτων και της μουσικής. Είναι και οι δύο νεκρές. Τα ποιήματα του βιβλίου μιλούν για έναν κόσμο που έφυγε. Στην πραγματικότητα δεν ήταν ποτέ. Ποτέ δεν υπήρξε ο κόσμος που ονειρεύτηκαν αυτά τα ποιήματα. Και εκείνα αισθάνονται την ανάγκη να απολογηθούν για αυτή τους την παράλειψη, να γιορτάσουν την θεμελιώδη αποτυχία τους. Το Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΕΣΠΑΣΕ είναι το πρώτο βιβλίο μετά τα τέσσερα βιβλία του κόσμου (Πιο νύχτα δεν γίνεται, Μετά, Καπνισμένο κόκκινο, Ολομόναχοι μαζί) που θίγει το ανεκπλήρωτο, αυτό που έμεινε στη μέση. Το νεκρό σώμα της γυναίκας που ήταν ο κόσμος – κοινού προσώπου και των τεσσάρων βιβλίων – υπάρχει εδώ περισσότερο ως αποτύπωση μιας ιστορικής αλληγορίας, αλλά και ως μια πασίδηλη ομολογία ήττας. Ό, τι μεταφέρεται στη σκηνή είναι περισσότερο το μεταξύ διάστημα, ο ψυχικός χώρος, οι ανομολόγητοι και διαδοχικοί φόνοι. Οι ηθοποιοί μιλούν με τις λέξεις του αφηγητή. Δεν τις νιώθουν, απλώς τις μιλούν. Τις χρησιμοποιούν ως ιδανική δικαιολογία. Το θέατρο μπορεί να το κάνει καλά αυτό: Να δείξει το άσκοπο, τις λειψές υπάρξεις. Η μουσική συμπληρώνει τα λόγια των ποιημάτων και τις κινήσεις των ηθοποιών. Στην πραγματικότητα, πρόκειται για την δολοφονία του κόσμου.

2. Ποια είναι η γυναίκα που ήταν ο κόσμος, που αποτελεί το modus vivendi για τα τελευταία έξι βιβλία σας;

-Η ιδέα της «κοσμικής τετραλογίας» υποχώρησε, κατέρρευσε καλύτερα, γιατί δεν είχε λάβει σοβαρά υπ’ όψιν της όλες τις παρενέργειες της πιθανής απόκλισης. Γιατί δεν είχε αναλύσει σωστά όλα τα δεδομένα του στρατηγικού της στόχου, που ήταν η αγάπη. Ανέφικτο; Δεν ξέρω. Εκείνο που μπορώ να πω είναι πως προσπάθησα να μεταδώσω το κλίμα της, να σταθώ δίπλα στην υστεροφημία της. Νομίζω, πως μόνο αυτό απέμεινε: Η υστεροφημία της αγάπης. Και η ύστατη ευκαιρία να κάνουμε την αποτυχία και την απελπισία δυνατότητα ζωής. Ξανά και ξανά. Έστω κι αν πρόκειται για μια ουτοπία του χθες.

3. Τι μήνυμα θέλετε να περάσετε στον κόσμο με αυτή την παράσταση;

Αυτό που νομίζω πως είχε στο μυαλό του ο Μπέκετ, όταν έγραφε τον Γκοντό: Περιμένουμε, άρα θα πρέπει να υπάρχει κάτι που περιμένουμε, κάτι που φανταζόμαστε ότι είναι, ότι υπάρχει. Η ανικανότητα του ανθρώπου να είναι και η προσήλωσή του στο φαίνεσθαι, πέρα από σταθερή φιλοσοφική αναζήτηση, είναι και εκ των πραγμάτων, ο οδηγός για την ερμηνεία του σήμερα. Είμαστε στην αναμονή ενός πράγματος που δεν πρόκειται να συμβεί ποτέ. Παρόλα αυτά, περιμένουμε. Η Βιρτζίνια Γουλφ έλεγε ότι η μόνη πραγματική ζωή είναι η φανταστική.

4. Τι μπορεί να αποτελέσει έμπνευση για εσάς, έτσι ώστε να γράψετε ένα ποίημα;

-Η ίδια η ζωή που έχω επιλέξει να ζω.

5. Τι είναι ποίηση για εσάς;

-Όλα όσα μπορούν να μου μιλήσουν με το νόημα του ονείρου και να με μεταφέρουν πιο κοντά στην ερμητική τραγωδία της ύπαρξης. Ποίηση είναι μια άδεια σκηνή, ένα μπουκάλι με άμμο, μια πραγματικά βιωμένη απώλεια, ο εαυτός που ζητάμε να φτάσουμε μεσ’ στο χρόνο, στην προσπάθειά μας να διακρίνουμε το είναι από το μη – είναι. Ποίηση είναι πρωτίστως, η αγάπη. Εκ μέρους της. Ο συγκλονιστικός ρυθμός της αγάπης είναι η εκτενέστερη και ακριβέστερη εκδοχή ποίησης. Το υπέρτατο αποτύπωμα.

6. Στο βιβλίο σας πραγματεύεστε τη σχέση του νέου με το παλιό, του παρόντα χρόνου με τον παρελθόντα. Ερμηνεύστε μου αυτό το δίπολο. Γιατί θελήσατε να γράψετε γι' αυτό; Και κυρίως, γιατί θελήσατε να το εικονοποιήσετε;

-Ένα βιβλίο διαρκεί μία αιωνιότητα. Ένα θέατρο, μια ώρα. Με ενδιαφέρει πολύ αυτό. Το αέναο ζήτημα του χρόνου και της αναπαράστασής του. Ο Χειμωνάς είχε γράψει στους Χτίστες το εξής: «Ο κόσμος να γίνει εικόνα. Αυτή θα είναι η τελευταία ζωή των ανθρώπων, να τους σκεπάσει μία εικόνα». Έχω ζητήσει από τις ηθοποιούς μου, που είναι και φίλες μου, να σεβαστούν τον προσωπικό τους χρόνο. Να γείρουν πάνω από την δική τους σιωπή, πάνω από το δικό τους παλίμψηστο ζωής. Οι λέξεις μου έρχονται μετά, ως δευτερολογία πάνω σε ένα προσωπικό σχόλιο. Προσπάθησα να τους μεταδώσω αυτό που έλεγε ο Αρτώ: «Όλες οι λέξεις είναι ένα ψέμα. Όταν μιλάμε, προδίδουμε την ψυχή μας. Θα αρκούσε να κοιταζόμαστε». Με ενδιαφέρει περισσότερο η ελευθερία της κίνησης από την ελευθερία του λόγου. Και η απελευθέρωση των ψυχικών δυνατοτήτων.   

  

7. Αναφορικά με το βιβλίο σας, αποτελεί ο άνθρωπος αίνιγμα, κι αν ναι, γιατί;

-Ο άνθρωπος πάντα θα αποτελεί ένα μεγεθυμένο και ανοιχτό σε όλες τις ερμηνείες αίνιγμα. Μια πρόκληση για να τον επισκευάσεις. Βέβαια, ενίοτε σπάει. Και αυτό είναι απόδειξη της αληθινής του ταυτότητας. Τότε είναι που αποφασίζει να υπάρξει, με όλα τα αίματα. Μη θρηνολογώντας, αλλά πράττοντας αυτό που συνεχώς ανακαλύπτει. Ό, τι χάσαμε, θα το χάνουμε ακόμη. Ίσως, θα το χάνουμε για πάντα. Αλλά σημασία έχει να αγαπάς.

Link συνέντευξης

http://www.protothema.gr/city-stories/article/576605/o-anthropos-espase/

ΧΩΡΙΣ ΕΜΕΝΑ

Photo: ΜΑΓΔΑΛΕΝΑ ΦΟΥΣΕΚΗ

Εγώ είμαι ποιητής, έφεδρος ποιητής, που αυτομόλησα στην άλλη μεριά της ζωής. Δεν θυμάμαι ακριβώς πως έγινε, ούτε πότε έγινε ξέρω, μιας και ποτέ δεν τα είχα καλά με το χρόνο. Θυμάμαι μόνο πως γεννήθηκα Σάββατο αρχές Δεκέμβρη και πως έβρεχε και είχε κρύο πολύ εκείνο το βράδυ. Η μάνα μου είχε πει πως άκουγε το κλάμα μου να της τρυπάει τα αυτιά πριν γεννηθώ. Τις νύχτες εξαντλημένη από τις δουλειές με φίλαγε στο μέτωπο να κοιμηθώ και μύριζε, θυμάμαι, πατάτες τηγανιτές.

Εκεί στην αλλαγή της χιλιετίας (είχε πολύ θόρυβο τότε, γέμισε ο τόπος βεγγαλικά, και πολλές ευχές για ευτυχία και ειρήνη στον κόσμο) είπα πως δεν θέλω να γεράσω, αυτό με φόβιζε περισσότερο από το θάνατο. Και να ξέρετε πως εκείνο το βράδυ που πέθανα τα είχα όλα. Το αλκοόλ, ο Λαπαθιώτης , ο Ρεμπώ και ο Ηλίας Λάγιος με βοήθησαν να τα ξεφορτωθώ όλα. Τη Θεία Πρόνοια, την αξιοπρέπεια, τις σπουδές μου στα Μαθηματικά, τις μάσκες οξυγόνου ποίησης, το φόβο να γίνω πραγματικότητα, την αυταπάτη να μην είμαι πραγματικότητα, τον ακριβοπληρωμένο μόνιμο εραστή με τα γαλανά μάτια, τους κακοπληρωμένους εραστές των σκοτεινών δρόμων, τα φαντάσματα και τις φωνές της νύχτας, τα κενά αέρος, το φόβο της ανυπαρξίας, τον πόνο για τη βεβαιότητα πως η γη θα γυρίζει και χωρίς εμένα, τον πόνο για τη βεβαιότητα πως οι φίλοι θα με ξεχάσουν και τόσα άλλα που τώρα δε θυμάμαι.

Παραμέρισα την πραγματικότητα που έκρυβε την αλήθεια. Παραμέρισα τις λέξεις και με είδα. Τι είναι αληθινό, σκέφτηκα, και κατέληξα στο συμπέρασμα πως το πιο αληθινό πράγμα στη ζωή μας είναι ο πόνος. Μόνο το νεκρωμένο σώμα δεν αντιδρά στον πόνο.  Αλήθεια; γιατί σας τα λέω αυτά; Ίσως θέλω να πιστεύω με αυτόν τον τρόπο στη μετά θάνατο ζωή. Ξέρετε πως παλιότερα κορόιδευα τέτοιες αντιλήψεις. Αλήθεια σας λέω, όλα ήταν τόσο όμορφα εκείνο το βράδυ. Όλα ήταν τόσο ψεύτικα εκείνο το βράδυ στο δασάκι της μιας νύχτας. Πανσέληνος Αυγούστου. Είμαστε πέντε, είπα. Όχι είμαστε τέσσερις, είπε ο φίλος με το κομμένο χέρι. Τίναξε το άδειο μανίκι του και βγήκε η ανεπάρκεια, το aids, και ο άσσος μπαστούνι ανάποδα. Οι υπόλοιποι έκαναν πίσω. Φοβήθηκαν. «Άσσος μπαστούνι ανάποδα;», ψέλλισαν έντρομοι και με κοίταξαν. Όμως εγώ ήξερα και δε φοβήθηκα. είχα κάνει πολλές πρόβες θανάτου. Είχα περπατήσει στα κύματα και δεν ήξερα κολύμπι. Είχα ήδη πέσει από τον πέμπτο όροφο και δεν είχα φτερά, μόνο είχα βάρος και κάποιες λέξεις ποτισμένες με αψέντι.

Γι’ αυτό σας λέω δεν θυμάμαι πότε έγινε.

Γιατί ο θάνατος είχε έρθει πριν από το θάνατο.

Μαρία Μαραγκουδάκη

ΣΕ ΠΟΙΑ ΟΡΑΣΗ ΖΩ;

Από σήμερα Παρασκευή 27/5 και για τις δύο επόμενες μέρες 28/5 και 29/5 στο Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης, ανεβαίνει το θεατρικό έργο ΑΥΤΟΧΕΙΡΑΣ με την ιδιαίτερη υποκριτική και σκηνοθετική υπογραφή της Βάσιας Βασιλείου, βασισμένο στο βιβλίο μου ΚΑΠΝΙΣΜΕΝΟ ΚΟΚΚΙΝΟ (εκδόσεις Σμίλη 2013), αλλά και σε κάποιους στίχους του Τζιμ Μόρισον, του Αρθούρου Ρεμπώ και της Σάρα Κέην. Το έργο έκανε ντεμπούτο πέρσι τον χειμώνα στο Θέατρο "Διόνυσος" στην Λευκωσία και συνέχισε την πορεία του στην Αθήνα το φθινόπωρο, στο Vault. Για τρεις μέρες θα έχετε την ευκαιρία ξανά, να έρθετε σε επαφή μαζί του στον χώρο του Ιδρύματος Κακογιάννη.

Η Βάσια έχει σχεδόν γράψει ένα νέο βιβλίο πάνω στο δικό μου, εκκινώντας από τελείως διαφορετική κατεύθυνση και δίνοντας στο περιεχόμενο των κειμένων μου άλλο προσανατολισμό. Αυτό που κατατίθεται ως αποτέλεσμα είναι τελικά εξ ίσου ενδιαφέρον. Είναι εξαιρετικά απρόσμενο σαν γεγονός το πόσους διαφορετικούς τρόπους και επίπεδα ανάγνωσης μπορεί να έχει ένα έργο. Αυτό όμως, πιθανά, αποδεικνύει και την αξία του, την ικανότητα διείσδυσής του και σε άλλες μορφές έκφρασης πέραν της πρωταρχικής του.

Σας περιμένουμε.

***

Κείμενο: Σταύρος Σταυρόπουλος και Αρθούρος Ρεμπώ, Σάρα Κέιν, Τζιμ Μόρισσον, Βάσια Βασιλείου

Σύλληψη-Σκηνοθεσία-Σχεδιασμός Φωτισμών: Βάσια Βασιλείου

Βοηθός Σκηνοθέτη: Γιάννης Τσούκας

Sound Design Έναρξης: Νεκτάριος Μεϊντάνης Μartian Arts

Composing and Programming: Αλέξανδρος Πάντζος

Μουσική Σύνθεση To fear and Love U: Φίλιππος Περιστέρης

Φωτογραφία: Έλλη Σασσαγιάννη Ellie Art Photography

Παίζουν: Βάσια Βασιλείου, Ευγενία Μωράκη

"ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΩ ΛΕΞΕΙΣ ΓΙΑ ΝΑ ΟΝΟΜΑΣΩ ΤΑ ΠΡΑΓΜΑΤΑ. ΤΑ ΠΡΑΓΜΑΤΑ ΤΟ ΚΑΤΑΛΑΒΑΙΝΟΥΝ ΚΑΙ ΑΝΤΙΣΤΕΚΟΝΤΑΙ. ΠΑΥΟΥΝ ΝΑ ΕΙΝΑΙ ΑΥΤΟ ΠΟΥ ΗΤΑΝ."

[ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ στο diabazoume.gr και στην Νανού Νικολά / 3.3.2016]

Ποιητής, συγγραφέας, δοκιμιογράφος, πολυγραφότατος και πάντα προκλητικά πρωτοποριακός, ο Σταύρος Σταυρόπουλος μας μιλάει για τα τελευταία του βιβλία, τα σχέδιά του, την ζωή, τους ανθρώπους, την λογοτεχνία, με ένα τρόπο πραγματικά εντυπωσιακό, αυθεντικό, όσο και ακραία ποιητικό, όπως το συνηθίζει. Όποτε αποφασίζει να μιλήσει, είναι μοναδικός. Μια αληθινά αναγεννησιακή φωνή, που ονειρεύεται το μέλλον:

Από όλα τα βιβλία που έχετε εκδώσει ποιό είναι το αγαπημένο σας;

-Θα έλεγα, το «Ολομόναχοι μαζί». Όχι μόνο γιατί ολοκληρώνει μια τετραλογία, αλλά και γιατί ολοκληρώνει έναν θάνατο, ουσιαστικά ακυρώνοντάς τον, με εκκωφαντικό τρόπο. Και έτσι, συνεχίζει να ονειρεύεται.

Στο τελευταίο σας βιβλίο, «Κατά τον δαίμονα εαυτού», έχετε συλλέξει φράσεις και σκέψεις της καθημερινής σας ζωής, που όμως παρουσιάζονται μέσα από ένα βαθύ φιλοσοφικό πρίσμα. Τα θεωρείτε αφορισμούς;

-Όχι. Ο στόχος μου ήταν ακριβώς το αντίθετο. Δεν πιστεύω στην παντοδυναμία της φράσης, πιστεύω στην επανάσταση του τυχαίου, σε εκείνα τα μαγικά διαλείμματα απρόβλεπτης και απροσχημάτιστης σκέψης που τις περισσότερες φορές χάνονται μέσα μας, τα καταπίνει ο οργανωμένος χρόνος.  Στο βιβλίο αυτό περιέχονται σκέψεις, νύξεις και πρόχειρα σημειώματα, μικρές εκρήξεις που διασώθηκαν σε κόλλες ταβέρνας, σε πακέτα τσιγάρων, σε ετικέτες κρασιών, σε μουτζουρωμένα φύλα χαρτιού, οπουδήποτε. Είναι βλέμματα στο ποτέ. Και στο πάλι. Βιαστικοί στοχασμοί. Λέξεις απενοχοποιημένες. Παρόλα αυτά, ένοχες και αυτές, εφόσον τυπώθηκαν. Δεν υπάρχουν αθώες λέξεις. Υπάρχουν μόνο αθώες προθέσεις.

Τι είναι αυτό που σας έχει παρακινήσει να γράφετε το βιβλίο που γράφετε σήμερα; Αναφέρομαι στην «ΤαΠΕΙνΩΣΗ», ένα βιβλίο πολύ σκληρό για τα δεδομένα σας (μας), σχεδόν αιρετικό. Πως περιμένετε να το δεχτεί ο κόσμος;

-Δεν αποφασίζω εγώ για τα βιβλία που θα γράψω. Μου επιβάλλονται, κατά κάποιο τρόπο, από ένα αόρατο σύστημα αυτοπροστασίας που υπάρχει μέσα μου και συγχρόνως προβάλλει εικόνες, ως εξελιγμένη βιντεοκάμερα, σκηνές από ένα κοντινό μέλλον που μοιάζει αδύνατον να συμβεί. Η αποκάλυψη που προξενεί ένα κείμενο είναι τρομακτική.  Εκείνη τη στιγμή που γράφεται δεν είναι πραγματικό. Αργότερα γίνεται. Αυτό είναι μαγικό, αλλά και συγχρόνως, τραγικό. Ο Σιοράν έλεγε ότι η πραγματικότητα δεν αποτελεί έμπνευση για την λογοτεχνία, αντίθετα, η λογοτεχνία, στα καλύτερά της, αποτελεί έμπνευση για την πραγματικότητα.  Το βιβλίο αυτό, Η «ΤαΠΕΙνΩΣΗ», είναι ένας εφιάλτης. Το σεξ είναι η αφορμή. Αλλά η μεγάλη αιτία, ο παραμένων τόπος είναι η αγάπη. Πρόκειται για ένα εγχειρίδιο αγάπης που παραμένει αδιαφιλονίκητη και σημαίνουσα.

Τι περιμένετε από τους αναγνώστες σας να νιώσουν ή να σκεφτούν διαβάζοντας σας;

-Ότι δεν προδίδω τον χρόνο τους. Ότι τους αρέσει πολύ που εκεί έξω υπάρχει κάποιος που μπορεί να μιλήσει εκ μέρους τους. Εδώ, βέβαια, υπάρχει και μια παγίδα: Ενίοτε, πρέπει να απογοητεύεις και τους αναγνώστες σου. Να μπορείς να τους δείχνεις ότι ο κόσμος δεν είναι έτσι όπως τον φαντάζονταν.

Υπάρχει κάποιο γραπτό σας κείμενο ή ποίημα που αγαπάτε πολύ;

-Ό, τι γράφω το αγαπώ. Διαφορετικά δεν θα συμφωνούσα να εκδοθεί.

Ποιο είναι το αγαπημένο σας ρητό;

-Αυτό που θα προκύψει αύριο, την ώρα που θα πίνω τον καφέ μου.

Η γραφή σας στα ποιήματα και τα κείμενα σας είναι πολύ ιδιαίτερη. Πως θα καθορίζατε την διαχωριστική γραμμή ανάμεσα στο κοινώς αποδεκτό, το συμβατικό, το καθορισμένο και σε αυτό που εσείς κάνετε;

-Ακριβώς με αυτό: Με την διαχωριστική γραμμή. Κοιτάξτε, εμένα με ενδιαφέρει να δημιουργώ συνεχώς καινούργια πρότυπα, δεν βασίζομαι πουθενά αλλού παρά μόνο στο ένστικτό μου. Δεν έχει νόημα να συνεχίσω κάτι το οποίο έχει πολλές φορές και με πολλούς τρόπους αναπαραχθεί. Το κλασικό μυθιστόρημα δεν μ’ αρέσει. Ούτε το μεταμοντέρνο. Επίσης, δεν μ’ αρέσει η έμμετρη ποίηση. Η αρμονία και ο ρυθμός δεν βρίσκονται εκεί. Πιστεύω αυτό που είχε γράψει στα ημερολόγιά του ο Κάφκα, ότι «ένα βιβλίο πρέπει να πέφτει σαν τσεκούρι στην παγωμένη θάλασσα που κουβαλάμε όλοι μέσα μας». Θέλω πάντα να υπάρχει το στοιχείο της έκπληξης στην δομή, κάτι που να υπαινίσσεται ένα νέο είδος. Σκέφτομαι σοβαρά στην «ΤαΠΕΙνΩΣΗ» να χωρέσω κάποια κεφάλαια με λευκές σελίδες.

Τι είναι ερωτικό και αισθησιακό σε μια γυναίκα για εσάς και τι πρόστυχο;

-Έρωτας είναι η ίδια η γυναίκα, αν όλα αυτά αντανακλούν στην ψυχή της και εκπορεύονται απ’ αυτήν. Το σώμα της, αν αυτό έχει καρδιά. Τα μάτια, αν είναι αληθινά. Ο κόσμος θα σωθεί μόνο από την επέλαση της ομορφιάς. Και η ομορφιά, πρωτίστως, αναφέρεται στην ψυχή. Πρόστυχο υπάρχει όταν δεν υπάρχει ψυχή.

Τι είναι αυτό που σας ενοχλεί και τι σας δημιουργεί αποστροφή ερωτικά;

-Το να απουσιάζει η αγάπη. Τότε η ερωτική πράξη από ένωση μεταβάλλεται σε διαίρεση, που αφήνει υπόλοιπο. Διαιρούνται όλα τα τμήματα του σώματός σου, χαρίζονται άναρχα, χαράζονται, παραληρούν άνευ λόγου, τιμωρούνται από τυχαίους σκοπευτές του δρόμου. Ισχύει και για τα δύο φύλα αυτό.  Είναι σημαντικό να υπάρχει αληθινή ένωση. Εκεί τα πάντα επιτρέπονται. Δεν υπάρχει διαστροφή ανάμεσα σε δύο ανθρώπους που αγαπιούνται.

Πότε γράφει κάποιος ερωτικότερα όταν είναι ερωτευμένος και ζει τον έρωτα του,  όταν τελειώνει κάτι ή όταν αγαπά και δεν βρίσκει ανταπόκριση;

-Δεν μπορώ να σας απαντήσω σε αυτό. Ζω και τα τρία συγχρόνως. Η αρχή ενός πράγματος συμπίπτει με το τέλος του. Πολλές φορές και με το ενδιάμεσο διάστημα. Οι αποστάσεις είναι μικρές, ο χρόνος μονάχα διαφέρει.

Στην Ελλάδα ελάχιστοι συγγραφείς ζουν από τη συγγραφή. Εσείς;

-Το είδος των βιβλίων που γράφω και η χώρα στην οποία εκδίδονται τα βιβλία μου δεν μου επιτρέπουν να βιοπορίζομαι από την συγγραφή. Υποθέτω πως κάνω ό, τι μπορώ για να ζήσω. Αυτό που κάνουν, δηλαδή, όλοι.  Αν θα έπρεπε να διαλέξω ανάμεσα στον συγγραφέα που γράφει εμπορικά και σε έναν βιομηχανικό εργάτη για να ζήσω, είναι βέβαιο πως θα διάλεγα τον εργάτη.

Τι είναι αυτό που σας παρακινεί να γράφετε;

-Η ανάγκη μου να σκεφτώ ότι πρέπει να σκεφτώ βαθύτερα.

Αν σας απαγόρευαν να γράφετε με τι θα ασχολούσασταν;

-Με το γράψιμο. Γιατί με προκαλούν οι απαγορεύσεις.

Τι θα συμβουλεύατε κάποιον που θα ήθελε να ασχοληθεί με τη συγγραφή; Τι πρέπει να κάνει και να ξέρει;

-Νομίζω ότι αρχικά θα πρέπει να οπλιστεί με πολύ δύναμη και πολύ υπομονή. Σε αυτόν τον χώρο τα καλά αργούν. Κάποτε όμως έρχονται. Θα πρέπει να είσαι εκεί, να τα υποδεχτείς, να τα απολαύσεις. Για αυτό χρειάζεται μεγάλη προσπάθεια, μεγάλη συνέπεια, σταθερότητα στο μοντέλο ιδεών που προτείνεις. Αν είναι αληθινό, θα αντέξει.

Ποια είναι η πρώτη σκέψη που κάνετε το πρωί;

-Να ξυπνήσω και το επόμενο.

Το βράδυ με ποιές σκέψεις κοιμάστε;

-Με την ανάμνηση μιας κοπέλας. Και με την αγάπη της.

Τι σημαίνει για εσάς έμπνευση;

-Η ζωή που κάνω.

Τι είναι αυτό που σας γεμίζει και τι σας βοηθάει να συνεχίσετε το γράψιμο;

-Ο κόσμος που συνεχίζεται με αυτό τον αναπάντεχο τρόπο.

Ποιο στοιχείο του χαρακτήρα σας δυσκολεύει περισσότερο την γραφή σας;

-Το ότι θέλω οι λέξεις που γράφω να μου μοιάζουν. Είναι δύσκολο, αλλά τις περισσότερες φορές τα καταφέρνω.

Ποιες ώρες δουλεύετε τα βιβλία σας και πόσο χρόνο αφιερώνετε στο γράψιμο;

-Εξαρτάται. Γράφω όλες τις ώρες, δεν υπάρχει προτίμηση. Σίγουρα αφιερώνω πολύ λιγότερο χρόνο από όσο νομίζουν όλοι, εξαιτίας του γεγονότος ότι εκδίδω πολύ συχνά. Μπορεί και λιγότερο από δύο ώρες την ημέρα. Όμως όλη την ημέρα με βασανίζουν τα σχέδια μελλοντικών βιβλίων. Το με «βασανίζουν» ίσως δεν είναι το σωστό ρήμα. Με «συντροφεύουν», θα ήταν το ακριβέστερο.

Πολλοί συγγραφείς έχουν μια ιδιαιτερότητα όταν γράφουν. Ανάβουν κεριά, δουλεύουν συγκεκριμένες ώρες, κάνουν διαλογισμό κ.α. Εσείς έχετε κάποια ιδιαιτερότητα όταν γράφετε;

-Είμαι, απλώς, συγκεντρωμένος. Το γράψιμο δεν ήταν ποτέ κάτι δύσκολο για μένα. Είμαι πολύ επιφυλακτικός όταν ακούω για εγκλεισμούς, μεταβάσεις αλλού, απουσία από την καθημερινότητα της ζωής, θυσία προσωπικών στιγμών, οδυνηρή αφοσίωση κλπ.  Χρησιμοποιώ λέξεις για να ονομάσω τα πράγματα. Τα πράγματα το καταλαβαίνουν και αντιστέκονται. Παύουν να είναι αυτό που ήταν. Μεταλλάσσονται. Έτσι αρχίζει η γοητεία.

Πως περνάτε τον ελεύθερο χρόνο σας;

-Δεν υπάρχει ελεύθερος χρόνος για μένα. Η έννοια αυτή επιδέχεται πολλές ερμηνείες. Είναι όλες οι στιγμές, τα λεπτά, οι ώρες, αξιοποιήσιμα, εκμεταλλεύσιμα. Θέλω να τα περνάω όσο καλύτερα γίνεται, γιατί δεν θα ξανάρθουν. Κάποτε έγραψα ένα κείμενο: Είχε τον τίτλο «Ο χρόνος απαγορεύεται». Διδάχτηκα απ’ αυτό. Και προσπαθώ πια να τον επιβάλλω.

Τι αγαπάτε στους ανθρώπους;

-Τους ανθρώπους, αν είναι αληθινοί. Αυτό, βέβαια, συμβαίνει σπανίως.

Τι δεν συγχωρείτε στους άλλους;

-Προσπαθώ να συγχωρώ τα πάντα.

Τι σημαίνει για εσάς ευτυχία;

-Το χαμόγελο και η αγκαλιά του ανθρώπου που αγαπώ. Ένα καλό βιβλίο. Η ανοιχτή θέα της θάλασσας.

Ποιο είναι κατά την άποψη σας το χειρότερο που μπορεί να συμβεί σε έναν άνθρωπο;

-Να μην καταλάβει ποτέ τον σκοπό για τον οποίον γεννήθηκε. Να μην γνωρίσει τον εαυτό του. Να μην αγαπήσει. Να μην αγαπηθεί.

Ποια θεωρείτε την πιο ακατάλληλη ερώτηση που μπορεί να σας κάνουν σε μια συνέντευξη;

-Το γιατί γράφω.

Ποια ερώτηση σας αρέσει να σας κάνουν και τι απαντάτε;

-Την ερώτηση γιατί μοιάζετε τόσο πολύ με τον εαυτό σας. Και η απάντηση, προφανής: Γιατί είμαι εγώ.

3-5 βιβλία που επηρέασαν την διαμόρφωση της προσωπικότητας σας και την πορεία του βίου σας.

-Το «Μια εποχή στην κόλαση» του Ρεμπώ. Την «Δίκη» του Κάφκα. Το «Τσάι στη Σαχάρα» του Πολ Μπόουλς. Τους «Χτίστες» του Χειμωνά. Το «Άριελ» της Σύλβια Πλαθ.

3-5 βιβλία που θα κρατούσατε αν έπρεπε να μείνετε σε ερημονήσι.

-Το ερημονήσι.

3-5 βιβλία που έχουν τις περισσότερες σημειώσεις και υπογραμμίσεις σας.

-Είναι πολλά. Συνηθίζω να υπογραμμίζω ότι μ’ αρέσει. Μαζί με το βιβλίο κρατάω πάντα κι ένα μολύβι.

Ποιο βιβλίο θα θέλατε να είχατε γράψει εσείς;

-Τον «Ακατανόμαστο» του Μπέκετ.

Ποιο βιβλίο διαβάζετε αυτές τις μέρες;

-Διαβάζω πολλά, συγχρόνως. Διαβάζω άτακτα, χωρίς σειρά. Κυρίως ποιητικά και δοκιμιακού χαρακτήρα βιβλία ή φιλοσοφικά κείμενα. Μ’ αρέσει να αγκαλιάζω φράσεις σκόρπιες, από δω κι από κει, να τις συνέχω, να φαντάζομαι την προέκτασή τους. Μπορώ να αφοσιωθώ σε κάτι που είναι εξαιρετικό, αλλά αυτό συμβαίνει σπάνια. Ίσως φταίει η ματιά μου. Είναι αρκετά εμμονική.

 Η συνέντευξη έγινε από την ομάδα του diabazoume.gr, τον Μάρτιο του 2016

www.diabazoume.gr

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΔΩ 

http://www.diabazoume.gr/confs.php?id=688

ΕΝΕΣΤΩΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ

Δεν υπάρχει «Αγαπούσα...»
Υπάρχει Αγαπώ
Όταν ένας κόσμος όλος δεν το δέχεται

Είμαστε όλοι ξένοι, μέχρι να ξανασυναντηθούμε σε μια γιορτή.


Νεφέλη Ανδριανού